Rys historyczny i opis konkurencji kulturystycznych oraz fitness

Kulturystyka męska sięga swymi korzeniami lat trzydziestych naszego stulecia, kiedy to zaczęto uprawiać trening siłowy pod kątem kształtowania sylwetki. (Jednak ten sport w męskim wydaniu jest już wystarczająco opisywany i propagowany. My postanowiliśmy skupić się na kulturystyce kobiecej i par mieszanych). Przez kilka dziesięcioleci był to typowo męski sport, podobnie jak podnoszenie ciężarów, czy boks. Ale kobiety szczególnie te, które były towarzyszkami życia kulturystów, coraz częściej zaglądały na sale treningowe, a początkowa ciekawość przerodziła się w nieodparta chęć wypróbowania ćwiczeń siłowych. Ostatecznie organizm kobiet i mężczyzn prawie niczym się nie różnią pod względem budowy mięśniowej i fizjologii, a nikomu innemu nie zależy tak bardzo na zgrabnej, wysportowanej sylwetce i jędrnym ciele, jak kobietom. Przynajmniej kobietom drugiej połowy XX wieki, oglądającym stale w telewizji i prasie super zgrabne modelki i aktorki. Jeśli chodzi o kształtowanie sylwetki, to trening siłowy jest niezastąpionym narzędziem, a kulturystyka - wzbogacająca go o dietetykę, ćwiczenia aerobowe, rozciągające i cała otoczkę, tworząc cos w rodzaju zdrowego stylu życia - staje się wręcz idealna dyscypliną sportu. Kobiety dostrzegły te walory kulturystyki i w latach siedemdziesiątych zaczęły coraz śmielej uczęszczać na siłownie.

W szybko rozwijających się szeregach damskiego bodybuildingu znalazły się oczywiście jednostki, które zapragnęły porównać swoje osiągnięcia z innymi ćwiczącymi kobietami i stąd powstała presja na IFBB, aby stworzyć warunki do rywalizacji wyczynowej. Trzeba więc było opracować zasady organizacji zawodów dla kobiet oraz kryteria oceny zawodniczek. Prekursorom kulturystyki kobiecej łatwiej było zaczynać u boku mężczyzn, toteż najpierw zaczęto rozgrywać zawody par, w których bardzo często występowały żony czołowych zawodników.

Ponieważ wyczynowa kulturystyka kobieca najszybciej zaczęła rozwijać się w USA, a pierwsze zawodniczki trenowały pod okiem znanych kulturystów zawodowych, imprezy zaczęto organizować pod patronatem Sekcji Zawodowe IFBB. Rozpoczęto od zawodów najwyższej rangi - "Ms. Olympia", wzorując się na rozgrywanych od 1964r. konkursach "Mr. Olympia" dla mężczyzn. Pierwsze konkursy "Ms. Olympia" wygrywała Rachel Mclish, będąca do dziś uosobieniem piękna kobiecej sylwetki. Dopiero potem, gdy kulturystyka kobieca stawała się coraz popularniejsza także w innych krajach, zaczęto rozbudowywać strukturę imprez amatorskich. W 1983r. przyszła kolej na pierwsze Mistrzostwa Świata Kobiet, a następnie zaczęto rozgrywać mistrzostwa kontynentów oraz mistrzostwa poszczególnych państw.

W Polsce rozpoczęto od konkurencji par mieszanych, włączoną po raz pierwszy do programu Mistrzostw Polski w Bydgoszczy w 1984 roku, na których obecny był sam prezydent IFBB - dr Ben Weider. Pierwszy tytuł mistrzowski zdobyła para: Mirosława Nowicka - Andrzej Urbański (obecnie redaktor naczelny polskiego wydania "Flexa"). Indywidualne konkurencje kobiece zaczęto rozgrywać na Mistrzostwach Polski począwszy od 1986 roku, co wiązało się z przyznaniem Polsce prawa organizacji Mistrzostw Europy Kobiet i Mężczyzn, które odbyły się na "Torwarze" w kwietniu 1986r. Były to pierwsze mistrzostwa kontynentu zorganizowane w kraju należącym do ówczesnego Układu Warszawskiego. Polki nie były jeszcze wtedy gotowe do odnoszenia sukcesów na arenie międzynarodowej, ale istniało już w kraju kilka ośrodków szkolących wysokiej klasy zawodniczki. Pierwszą polska kulturystką, która zaczęła odnosić sukcesy w skali międzynarodowej była Ewa Kryńska z Łodzi. Jej najlepsze dotychczasowe osiągnięcia to złoty medal Mistrzostw Świata w Parach (z Pawłem Brzózką), czwarte miejsce indywidualnie w kategorii ciężkiej na Mistrzostwach Świata w Warszawie w 1993r., oraz Mistrzostwo Europy (indywidualnie) i V-ce Mistrzostwo Europy (w parach z Andrzejem Maszewskim) na Mistrzostwach Europy Kobiet i Par w Kulturystyce oraz Kobiet w Fitness, które odbyły się w 1998 roku w Płońsku. Sukcesy, chociaż mniejsze, odnosiły również: Dorota Jadczak z Międzyrzecza i Halina Kunicka (czwarta na ME `97). Bardzo efektownie rozpoczęła swoja karierę Joanna Krupa z Katowic, zdobywając brązowy medal na MŚ Juniorek w 1995r. Na przestrzeni kilku ostatnich lat kulturystyka kobieca w Polsce zrobiła ogromny postęp, szczególnie jeżeli chodzi o czołowe zawodniczki kraju, w czym zasługa trenera kadry narodowej Pawła Fileborna.

W konkurencji par odnosiliśmy największe sukcesy w okresie startów Ewy Kryńskiej, która zdobyła brązowy medal (z Pawłem Filebornem) i złoty (z Pawłem Brzózką) medal MŚ i wspomniany wyżej srebrny medal ME z Andrzejem Maszewskim. W finale MŚ występowała również para: Dorota Jadczak i Robert Kurzawa. Wspaniale wypadła w roku ubiegłym na ME w Płońsku para: Halina Kunicka i Piotr Głuchowski (v-ce mistrzostwo) oraz debiutująca na międzynarodowej arenie para: Elżbieta Borecka i Mariusz Strzeliński. Były to pierwsze w historii ME par i pierwsze trzy miejsca przypadły parom z kraju nad Wisłą, więc jest to chyba największy sukces polskiej kulurystyki na arenie międzynarodowej.

Zapraszamy również do przeczytania podobnych informacji na temat fitnessu

© Copyright by "DSO". Ciechanów 1998 - 99. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Przygotował:

Radosław Saganek

dso@friko5.onet.pl